Ένα απόστημα δοντιού δεν είναι απλώς ένας έντονος πονόδοντος που θα περάσει. Είναι μια λοίμωξη με πύον, η οποία χρειάζεται στοχευμένη οδοντιατρική αντιμετώπιση. Αν αναρωτιέστε πώς φεύγει απόστημα δοντιού, η σύντομη και ασφαλής απάντηση είναι ότι δεν φεύγει οριστικά με σπιτικές λύσεις, παυσίπονα ή αντιβίωση χωρίς εξέταση. Η αιτία της λοίμωξης πρέπει να εντοπιστεί και να θεραπευτεί από οδοντίατρο.
Η αναμονή συχνά κάνει την κατάσταση πιο δύσκολη. Ο πόνος μπορεί να μειωθεί προσωρινά, αλλά η μόλυνση να συνεχίσει να υπάρχει κάτω από το δόντι ή μέσα στα ούλα. Η έγκαιρη διάγνωση δίνει τη δυνατότητα για πιο ελεγχόμενη θεραπεία, γρηγορότερη ανακούφιση και καλύτερη προστασία του δοντιού και των γύρω ιστών.
Τι είναι το απόστημα δοντιού
Το οδοντικό απόστημα είναι μια συγκέντρωση πύου που δημιουργείται όταν βακτήρια εισέλθουν στο εσωτερικό του δοντιού, στη ρίζα του ή στους ιστούς των ούλων. Μπορεί να εμφανιστεί μετά από βαθιά τερηδόνα, ράγισμα ή τραυματισμό του δοντιού, παλιά αποκατάσταση που δεν στεγανοποιεί πλέον σωστά ή προχωρημένη περιοδοντική νόσο.
Υπάρχουν δύο συνηθισμένες μορφές. Το περιακρορριζικό απόστημα σχετίζεται συνήθως με μόλυνση στο εσωτερικό του δοντιού και κοντά στη ρίζα. Το περιοδοντικό απόστημα ξεκινά από τους ιστούς που στηρίζουν το δόντι, συχνά όταν υπάρχει ουλίτιδα ή περιοδοντίτιδα. Η διάκριση έχει σημασία, γιατί καθορίζει τον τρόπο θεραπείας και το αν το δόντι μπορεί να διατηρηθεί.
Πώς φεύγει απόστημα δοντιού στην πράξη
Η οριστική αντιμετώπιση δεν είναι η κάλυψη του πόνου. Είναι η απομάκρυνση της πηγής της λοίμωξης και η παροχέτευση του πύου όταν χρειάζεται. Ο οδοντίατρος θα εξετάσει την περιοχή, θα αξιολογήσει το δόντι και τα ούλα και συνήθως θα ζητήσει ακτινογραφικό έλεγχο για να δει την έκταση του προβλήματος.
Ανάλογα με το περιστατικό, η θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει διάνοιξη και παροχέτευση του αποστήματος, ενδοδοντική θεραπεία για καθαρισμό των ριζικών σωλήνων ή θεραπεία των περιοδοντικών θυλάκων όταν η λοίμωξη ξεκινά από τα ούλα. Αν το δόντι είναι πολύ κατεστραμμένο και δεν μπορεί να αποκατασταθεί με ασφάλεια, η εξαγωγή μπορεί να είναι η σωστή επιλογή για να απομακρυνθεί η εστία της λοίμωξης.
Η αντιβίωση δεν αποτελεί από μόνη της θεραπεία του αποστήματος. Σε ορισμένες περιπτώσεις είναι απαραίτητη, ιδιαίτερα αν υπάρχει εξάπλωση της λοίμωξης, πυρετός ή σημαντικό πρήξιμο. Όμως, χωρίς καθαρισμό, παροχέτευση ή θεραπεία της αιτίας, το πρόβλημα μπορεί να επανέλθει. Γι’ αυτό η λήψη αντιβίωσης πρέπει να γίνεται μόνο με ιατρική ή οδοντιατρική οδηγία και με την πλήρη αγωγή που θα συστηθεί.
Συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοήσετε
Ο πόνος από απόστημα μπορεί να είναι συνεχής, σφυγμώδης ή να επιδεινώνεται όταν δαγκώνετε. Μερικές φορές αντανακλά προς το αυτί, τη γνάθο ή τον λαιμό. Άλλοι ασθενείς παρατηρούν πρήξιμο στα ούλα ή στο πρόσωπο, ευαισθησία στο ζεστό και στο κρύο, άσχημη γεύση στο στόμα ή ένα μικρό εξόγκωμα στα ούλα που βγάζει υγρό.
Μην θεωρήσετε ότι το πρόβλημα λύθηκε αν ο πόνος σταματήσει ξαφνικά. Όταν το νεύρο του δοντιού νεκρώνεται ή όταν το απόστημα παροχετεύεται μόνο του προς τα ούλα, η ενόχληση μπορεί να μειωθεί. Η λοίμωξη όμως μπορεί να παραμένει ενεργή και να προκαλεί βλάβη στο οστό γύρω από τη ρίζα.
Πότε χρειάζεται επείγουσα φροντίδα
Ζητήστε άμεση οδοντιατρική ή ιατρική αξιολόγηση αν έχετε έντονο πρήξιμο στο πρόσωπο, πυρετό, δυσκολία στην κατάποση, δυσκολία στην αναπνοή ή περιορισμό στο άνοιγμα του στόματος. Αυτά τα σημάδια μπορεί να δείχνουν ότι η λοίμωξη επεκτείνεται και δεν πρέπει να περιμένουν το επόμενο διαθέσιμο ραντεβού.
Το ίδιο ισχύει όταν ο πόνος είναι έντονος και δεν ελέγχεται, όταν υπάρχει πρήξιμο που μεγαλώνει γρήγορα ή όταν αισθάνεστε γενική αδυναμία. Ένα απόστημα στο στόμα μπορεί να γίνει σοβαρό, ειδικά όταν παραμένει χωρίς θεραπεία.
Τι μπορείτε να κάνετε μέχρι να σας δει οδοντίατρος
Μέχρι την εξέταση, ο στόχος είναι να περιορίσετε την ενόχληση χωρίς να επιβαρύνετε την περιοχή. Μπορείτε να ξεπλένετε απαλά το στόμα με χλιαρό αλατόνερο, να διατηρείτε καλή στοματική υγιεινή και να μασάτε από την αντίθετη πλευρά. Μια κρύα κομπρέσα εξωτερικά στο μάγουλο μπορεί να βοηθήσει στο πρήξιμο για μικρά χρονικά διαστήματα.
Παυσίπονο μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο σύμφωνα με τις οδηγίες του οδοντιάτρου ή του φαρμακοποιού σας και εφόσον είναι ασφαλές για το ιατρικό ιστορικό σας. Αν έχετε έλκος στομάχου, νεφρική νόσο, αλλεργίες, λαμβάνετε αντιπηκτικά ή είστε έγκυος, μη θεωρείτε δεδομένο ότι κάθε παυσίπονο είναι κατάλληλο.
Αποφύγετε τη ζέστη στο μάγουλο, γιατί μπορεί να αυξήσει την αιμάτωση και το πρήξιμο. Μην πιέζετε, τρυπάτε ή προσπαθείτε να ανοίξετε το απόστημα μόνοι σας. Μην τοποθετείτε ασπιρίνη, οινόπνευμα, σκόρδο ή άλλες ουσίες πάνω στο δόντι και στα ούλα. Μπορούν να προκαλέσουν έγκαυμα στους ιστούς χωρίς να θεραπεύσουν τη λοίμωξη.
Μπορεί να φύγει μόνο του;
Ένα απόστημα μπορεί περιστασιακά να αδειάσει προς τα ούλα και να φαίνεται ότι υποχωρεί. Αυτό δεν σημαίνει ότι θεραπεύτηκε. Τα βακτήρια και η αιτία τους παραμένουν συχνά μέσα στο δόντι, στις ρίζες ή στους περιοδοντικούς ιστούς. Η λοίμωξη μπορεί να επανεμφανιστεί μετά από ημέρες, εβδομάδες ή μήνες, συχνά με μεγαλύτερο πρήξιμο και πιο έντονο πόνο.
Η θεραπεία εξαρτάται από το πόσο έχει επηρεαστεί το δόντι, την κατάσταση του οστού και των ούλων, καθώς και από το αν υπάρχουν προηγούμενες θεραπείες. Σε αρκετά περιστατικά, η σωστή ενδοδοντική ή περιοδοντική φροντίδα επιτρέπει τη διατήρηση του φυσικού δοντιού. Σε άλλα, η εξαγωγή και ο χειρουργικός καθαρισμός είναι η πιο προβλέψιμη λύση για την εξάλειψη της λοίμωξης.
Η πρόληψη μετά τη θεραπεία
Αφού αντιμετωπιστεί το απόστημα, χρειάζεται να ακολουθήσετε ακριβώς τις οδηγίες που θα λάβετε. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει φαρμακευτική αγωγή, επανέλεγχο, ολοκλήρωση ενδοδοντικής θεραπείας ή αποκατάσταση του δοντιού με σφράγισμα ή στεφάνη, ώστε να μην εισέλθουν ξανά μικρόβια.
Οι τακτικοί έλεγχοι, ο επαγγελματικός καθαρισμός και η σωστή αντιμετώπιση της αιμορραγίας των ούλων μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο νέων λοιμώξεων. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται δόντια με βαθιά τερηδόνα, παλιές αποκαταστάσεις, ραγίσματα ή επαναλαμβανόμενα επεισόδια πρηξίματος.
Αν έχετε πρήξιμο, έντονο πόνο ή υποψία αποστήματος, κλείστε άμεσα εξέταση με εξειδικευμένο οδοντίατρο. Στην Oral Surgery Now, σε Λεμεσό και Πάφο, η γρήγορη κλινική αξιολόγηση βοηθά να βρεθεί η αιτία και να δοθεί η κατάλληλη θεραπεία με ακρίβεια. Η ανακούφιση ξεκινά όταν η λοίμωξη αντιμετωπίζεται στη ρίζα της, όχι όταν απλώς σιωπά προσωρινά ο πόνος.